Sector
  • Vo

Werkvorm Placemat - gesprek met elkaar over je onderwijsconcept

14-12-2018

​​​​​​​​​​​​​In het onderwijs kan men uren met elkaar over het onderwijs praten en waar het echt over gaat onbesproken laten. Om het langs elkaar heen praten te verminderen is het goed om de belangrijkste begrippen te verhelderen. Deze werkvorm is bij uitstek geschikt om conceptverheldering te bereiken.

Doelen​​

  • Het potentieel uit het team benutten en organiseren dat iedereen een waardevolle en zichtbare inbreng heeft.
  • Van concreet naar abstract werken. Vanuit het hoe naar het waarom, dat wil zeggen: vanuit wat zien en horen we? Daarna naar de overeenkomsten: het gezamenlijke wat en waarom.
  • Uitkomen bij een gedeeld beeld. Het gezamenlijke waarom is essentieel omdat anders elke collega zijn eigen visie kan uitvoeren in zijn eigen klassen.

Werkwijze

  • Maak 'placemats' (flappen op A0 of A1 formaat) in vakken ingedeeld met in het midden een rechthoek als centraal vlak en vier aparte delen eromheen (zie voor een voorbeeld bij Downloads hiernaast).​​
  • Maak groepen van vier personen.
  • ​Geef elke groep een placemat en vier stiften.
  • Ieder groepslid beantwoordt in het eigen vak een antwoord op de vraag: wat komt de leerling in de school doen? Hoe zou het moeten zijn? Wat zie/hoor/… de leerling doen in mijn droomschool? Dus in heel concreet gedrag.
  • Na een nader te bepalen aantal minuten: eerst elkaar informeren van eigen inbreng en eigen basis,  vervolgens gezamenlijk de vraag beantwoorden: wat komt de leerling doen en waarom dan (visie op leren, persoonlijke motivatie als docent, waarden en normen)? Wat is de meerwaarde van fysiek in de school aanwezig zijn boven thuis of digitaal leren? Het antwoord wordt in het midden van de placemat geschreven.
  • Aan het einde van de eerste ronde worden de middenstukjes uit de verschillende posters plenair gepresenteerd en wordt er gekeken naar wat heeft het opgebracht.
  • De uitkomst van ronde 1 kan gebruikt worden als input voor ronde 2. Als je het in grote lijnen eens bent over het onderwijsconcept ...

Tips​

  • Met het uitvoeren en uitwerken van deze methodiek kun je één of twee dagdelen vullen, maar het kan ook in beperktere tijd.
  • Doe het in minimaal twee rondes afhankelijk van aantal collega's en type vraagstuk, met voldoende tijd (eerste ronde een uur, tweede ronde kan korter).
  • Organiseer​ deze werkvorm in steeds wisselende samenstelling, waardoor er steeds wordt aangevuld en weggestreept en het gezamenlijke overblijft.
  • De werkgroepsleider houdt strak toezicht op het proces en de opbrengsten. Hij ziet toe op de concreetheid van de ideeën, uitgewerkt in hoe en wat. Bewustwording en ontdekken is te conceptueel, hoe werk je dat uit?
  • Laat 'de jonge monnik' in elke groepje presenteren, m.a.w. het groepslid dat het kortst in dienst is. Zo organiseer je gewenst gedrag: de jongste collega wordt niet afgebrand (dat die je hem/haar niet aan) en je voorkomt dat feedback uitblijft omdat de sociale leider presenteert (die je niet durft tegen te spreken).
  • Denk na over:
    • Wie leidt het gesprek (externe begeleider, schoolleider, teamleider, docent)?
    • Hoe stel ik de groepjes samen (verschillende lagen, vakken, voorlopers/kartrekkers – volgers)?
    • De volgende stap: hoe werk je wat en waarom uit in concrete dagplanning van de leerling: hoe ziet zo'n dag eruit? Dat kun je op een vergelijkbare manier doen.