Observeren van FE-praktijken in de klas

31-1-2019

​​​​​​​​​Het observeren van wat er in de klas gebeurt op het gebie​​​d van formatief evalueren kan heel leerzaam zijn, zowel voor de geobservee​​rde als voor de observator. De observatiemethode volgens WACKER biedt hiervoor een goed instrument. De letters van WACKER staan voor:

W = Waarnemen
A = Aantekeningen maken
C = Classificeren
K = Kwalificeren
E = Evalueren
R = Rapporteren​

Doelen​

  • gericht observeren hoe een collega formatief evalueren in de praktijk brengt
  • gerichte feedback ontvangen op je (beginnende) eigen praktijk van formatief evalueren
  • op basis van de observaties samen nieuwe doelen stellen voor de eigen FE-praktijk

Werking​

  • ​Voorbe​r​eiding

    • Zelf: ga na wat je persoonlijke FE-leerdoel is, gekop​peld aan een of meerdere fasen van de FE-cyclus. Kies een les / lesdeel waarin je een aantal FE-activiteiten gaat ondernemen. Nodig een collega uit om deze les of dit lesdeel te komen observeren.
    • Samen: neem het aantekenformulier Lesobservatie erbij. Bespreek kort de algemene informatie, doel en context van de les en wat jouw persoonlijke FE-leerdoel is en vul dit in op het formulier. Zo weet de observant waar de les over gaat en wat hij/zij kan verwachten en waar hij/zij specifiek op moet letten (jouw persoonlijke leerdoel).
    • Samen: be​kijk en bespreek het observatieformulier FE-praktijken waarin de observant uiteindelijk de aantekeningen classificeert. Let vooral op de voorbeelden van leraarsgedrag. Dit geeft de observant een beeld van het leraarsgedrag waar hij/zij naar kan kijken tijdens de observatie.   
  • Observeren tij​dens de les

    • Observator: maak aantekeningen van de leraarsactiviteiten in de FE-cyclus die je waarneemt, volgens de WACKER-methode: Waarnemen en Aantekeningen maken. Maak ook aantekeningen van de reacties van de leerlingen daarop, dus de leerlingactiviteiten in de FE-cyclus. Gebruik hiervoor het aantekenformulier. Beschrijf vooral concreet gedrag: wat zie, hoor, merk je bij leerlingen en leraar? Maak je aantekeningen bij voorkeur digitaal (getypt). Als je liever schrijft, typ je aantekeningen dan na afloop van de observatie uit.
  • Nabespreke​​n na afloop van de les

    • Observator: kruis in het observatieformulier aan welke voorbeelden van leraarsgedrag je hebt waargenomen. In het observatieformulier staan VOORBEELDEN van leraarsgedrag. Het is dus normaal om niet alles aan te kruisen. Plaats daarna je aantekeningen bij één van de vijf fasen. Volgens WACKER heet dit Classificeren. Probeer in je aantekeningen te verwijzen naar de aangekruiste gedragingen en beschrijf zo concreet mogelijk HOE de leraar dat gedrag laat zien. Neem hier als observant even de tijd voor, voordat je de observatie samen gaat bespreken. 
    • Samen: ga met elkaar in gesprek over de observaties en de classificering in de vijf fasen (volgens WACKER: Kwalificeren / Evalueren). Hiervoor gebruik je het bespreekformulier.
      Geef feedback: Wat ging er goed? Wat kan beter? En welke volgende stap kun je nemen in je persoonlijke leerdoel? Vul samen de tabel in. ​

​Tips​ 

Belangrijk bij de WACKER-methode is dat de observator tijdens de les aantekeningen maakt, maar dan nog niet interpreteert en evalueert. Dat komt pas na de lesobservatie als de observator de aantekeningen classificeert in het observatieformulier en de observator en geobserveerde dit samen bespreken. ​

Voorbeeld​

Voorbeeld-FE-observatie.png​​​