Leerplangesprek op school

14-1-2015

Vele scholen investeren in het verbeteren van leerprocessen. In termen van het leerplan gaat dat meestal over de hoe-vragen: soorten leeractiviteiten, groeperingsvormen, leermiddelen, de leeromgeving enzovoort. Veel minder vaak komt de wat-vraag aan bod. Natuurlijk zijn er schoolteams die binnen de kaders zelf de inhoud van hun leerplan bepalen. De eerlijkheid gebiedt echter te zeggen dat weinig scholen hiervoor kiezen. De invulling van het leerplan is de laatste decennia de aangelegenheid geworden van opleiders, ontwikkelaars, adviseurs, auteurs van leermateriaal. Kort door de bocht: de ‘gewone leraren’ kopen lesmateriaal en volgen (grotendeels) de keuzes die daarin gemaakt zijn.

Wil je met elkaar nadenken over een update van het leerplan, dan vraagt dat - naast maatschappelijke en politieke keuzes - vooral ook om een professionele discussie waarin de leraren als beroepsgroep een prominente rol spelen. Het is aan de schoolleiders om een bedding te creëren voor het leerplangesprek op school. Vanuit SLO worden de volgende condities daarbij belangrijk gevonden:

  • Relevantie
    Creëer professionele ruimte, opgevat als de vrijheid om samen een collectieve ambitie te ontwikkelen. Het gaat daarbij niet alleen om de formele ruimte in de regelgeving, maar vooral ook om geduldig bouwen aan een cultuur van creatieve, professionele discussie.
  • Samenhang en evenwicht
    Maak samenhangende keuzes. Ga uit van de sterke punten van de school en durf te kiezen voor een eigen profiel. Een evenwichtig curriculum bevat als totaal alle elementen van brede vorming, maar ook eigen accenten van de school.
  • Uitvoerbaarheid
    Organiseer de benodigde competenties. Globaal zijn dat er drie: vakinhoudelijke, ontwerptechnische en veranderkundige competenties. Deze mix vraagt om goed samenspel tussen de leraren en de leiding: het gaat om het organiseren van gedeeld leiderschap en gebundelde expertise.
  • Effectiviteit voor de toekomst
    Zorg behalve voor ideeën vooral ook voor de middelen om ze te realiseren. Kijk met een frisse blik naar de organisatie van leertijd, de leeromgeving en de beschikbare bronnen.

Het leerplangesprek op school