Sector

  • Po
  • Vmbo onderbouw
  • Havo onderbouw
  • Vwo onderbouw
  • Gymnasium onderbouw

Vakinhoud

  • Vakoverstijgende inhouden en vaardigheden

Leerplankundig thema

  • 21e eeuwse vaardigheden
  • Digitale geletterdheid
  • Mediawijsheid

Trefwoorden

  • Vakoverstijgende vaardigheden

Voorbeeldmaterialen Mediawijsheid

23-12-2015

​Heeft u zelf materialen ontwikkeld die (grotendeels) overeenkomen met het voorbeeldmatig leerplankader en wilt u deze delen met anderen? Neem dan contact met ons op!​

​SLO ontwikkelt samen met leraren basis- en voortgezet onderwijs voorbeeldmaterialen voor mediawijsheid. Deze zullen via deze website beschikbaar worden gemaakt. Daarnaast zijn er al verschillende Nederlandstalige materialen beschikbaar. Hieronder vindt u een lijst met materialen die voldoen aan alle onderdelen van mediawijsheid, zoals beschreven in het voorbeeldmatig leerplankader:

Titel, uitgever, jaar van uitgaveDoelgroepOmschrijving
Criminelen op het internet!
Fraudehelpdesk
2016
​PO 5-8​Les (van ongeveer één uur) waarmee leerlingen inzicht krijgen in eigen surfgedrag; nadenken over risico's op internet en tips krijgen om deze risico's te verminderen. Handleiding, werkblad, huiswerkopdracht, tips en digibordpresentatie.
Databaas 2.0
Nationale Academie voor Media en Maatschappij
2015

​PO 6-8
VO 1-2

​Lespakket over online privacy, in vier versies: leerlingen bovenbouw primair onderwijs (school en bibliotheek) en de eerste klassen van het voortgezet onderwijs (school en bibliotheek). Het doel is om het bewustzijn en de vaardigheden over online privacy te bevorderen. Aan de orde komen onder meer het gebruik van internet, smartphones, social media en games. Het lespakket bestaat uit vier lessen van elk één uur. Na aanmelding gratis te downloaden.
Digiwijs met Donald Duck
PrimaOnderwijs
2016
​PO 6-8
VO 1-2
Digiles en handleiding bij de speciale editie van Donald Duck. Klassikale les van 60 minuten met tien verschillende mediawijze opdrachten.
Diploma Veilig Internet (DVI)
Kennisnet
2014
​PO 5-8​Lespakket over het op een verantwoorde en veilige manier om gaan met de risico's van het gebruik van internet. In de lessen worden diverse thema's behandeld zoals de gevaren van het verstrekken van privé-gegevens, chatten, e-mailen, downloaden en digitaal pesten. Versie voor groep 5-6 en voor groep 7-8. En een online game. Alle onderdelen van het lespakket zijn te downloaden.
Ik wil je wat vertellen
Bibliotheek Zuidoost Fryslân
2016
​PO 3-4​Onderdeel van de leerlijn mediawijsheid. Drie lessen (van 30-45 minuten) waarin leerlingen kennis maken met verschillende vormen van (digitale) (mis)communicatie zoals brieven schrijven & whatsappen en (video-)bellen door middel van facetime of skype.
Lekker beroemd, lesplan mediawijsheid voor het vo
Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid
2016
​VO 1-2​Onderdeel van de leerlijn mediawijsheid. Drie lessen (van 30-45 minuten) waarin leerlingen kennis maken met verschillende vormen van (digitale) (mis)communicatie zoals brieven schrijven & whatsappen en (video-)bellen door middel van facetime of skype.
Lespakket Wijs met media,
lessen mediawijsheid voor het primair onderwijs
Cubiss
2016
​PO 1-8​Online lespakket met per groep gratis te downloaden lessen mediawijsheid. Thema's: Wat is media?; Zoeken en vinden; Is alles waar?; Wie ben jij op internet?; Cyberpesten; Omgaan met sociale media. Per les: handleiding, werkbladen en een presentatie voor het digibord. Tijdsduur verschilt per groep: tussen de 35-105 minuten.
Lessenreeks mediawijsheid (en leesplezier) voor het primair onderwijs
Cubiss
2017
​PO 1-8​Lessenreeks van zes thema’s (van elk zes lessen) verspreid over de acht leerjaren. Groep 1-2: Reclame. Groep 3-4: Nieuws. Groep 5: Creatie. Groep 6: Respect. Groep 7: Privacy. Groep 8: Onderzoek.
Lessenreeks mediawijsheid voor het voortgezet onderwijs
Cubiss
2016
​VO 1-3​Lessenreeks geschikt voor gebruik op het digibord. Zes thema's van elk zes lessen. Leerjaar 1: Privacy, Respect. Leerjaar 2: Nieuws, Reclame. Leerjaar 3: Creatie, Onderzoek.
Media & message, lesplan mediawijsheid voor het voortgezet onderwijs
Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid
2016
​VO 1-2​Dit project leert leerlingen kritisch te kijken naar de media om hen heen: welke technieken worden gebruikt om hen te beïnvloeden? Duur: 5 weken. Zie: docenteninstructie.
Media Wijsneus
Social Media Wijs
2015
​PO 6-8​Tiendelige lessenserie over het gebruik van sociale media. Doel van de lessen is dat leerlingen zich bewust worden van de werking van internet en sociale media. De lessen zijn gebaseerd op de tien mediawijsheidcompetenties. Tijdsduur per les: 45 minuten.
Mediabegrip
Mediabegrip
2016
​PO 7-8
VO 1-2
​Online lesmethode voor mediawijsheid. Scholen ontvangen elke twee weken twee nieuwe lessen, gebaseerd op de actualiteit en gericht op media. De leerkracht kan er zonder voorbereiding mee aan de slag. De lessen duren 15-20 minuten en per les wordt aangegeven bij welke van de tien mediawijsheidcompetenties de les aansluit. Zie: Voorbeeldlessen.
Medialogica in de klas
SchoolTV
2015-2017
​VO 1-6​Acht filmpjes op basis van het tv-programma Medialogica om met leerlingen in discussie te gaan over mediawijsheid en (de werking van) media. In hoeverre zijn media betrouwbaar? Bij iedere video is een korte handleiding met kijkvragen.
Mediamasters
Mediawijzer.net
2017
​PO 7-8​Mediaspel dat tijdens de Week van de Mediawijsheid gespeeld kan worden. Het spel wordt jaarlijks aangepast. De leerdoelen van de game zijn gebaseerd op het Mediawijsheid Competentiemodel.
Tijdsinvestering: één uur per dag op vijf schooldagen. Elke speldag start met een korte aflevering op het digibord. Dan gaan leerlingen, zowel in de klas als thuis, aan de slag met de MediaMissies: opdrachten over bijvoorbeeld privacy, cyberpesten, programmeren, betrouwbaarheid van bronnen en het zelf creëren van content.
Mediaspoor, leerlijn media-educatie & cultuur
Plein C
2013
​PO 1-8​Doorlopende leerlijn media-educatie met als doel de basis voor vaardig en kritisch mediagebruik te leggen. De vijf lesmodules voor groep 1/2, groep 3/4, groep 5/6, groep 7 en groep 8 zijn direct te downloaden of online te gebruiken. Elke module bevat een bijdrage van een regionale cultuuraanbieder (kunstenaar, bibliotheek, archief). Mediaspoor richt zich op media als communicatie- en expressiemiddel.
Mediawijs met Kidsweek in de klas
Uitgeverij Young & Connected BV
2015
​PO 5-8​Per jaar tien digitale lessen, waarin telkens één van de tien competenties van het Mediawijsheid Competentiemodel wordt behandeld. Aan de orde komen onder meer de invloed van social media, het omgaan met social media op school en thuis, privacy op internet, online veiligheid, betrouwbaarheid van informatie. De maandelijkse lessen worden afgestemd op actuele ontwikkelingen. Verwerkingsopdrachten op twee niveaus: groep 5/6 en groep 7/8.
Mediawijsheid in de klas, samen aan de slag!
School voor de toekomst
2015

​VO
MBO

​Hoe maak je jongeren mediawijs? Boek met achtergrondinformatie en lesmateriaal (complete methode mediawijsheid met kant-en-klare opdrachten). Inclusief online materialen.

Nationaal Media Paspoort PO, VO en (V)MBO
Nationale Academie voor Media en Maatschappij
2015-2017

PO 1-8
VO 1-6
MBO
Doorlopende leerlijn mediawijsheid. Uitgewerkt voor PO, VO onder- en bovenbouw en (V)MBO.
Zeven thema's:
1. Weet wat je ziet
2. Bewaak je identiteit
3. Wat je geeft krijg je terug
4. Houd de klok in de gaten
5. Maak goede keuzes
6. Bescherm je privacy
7. Zorg voor je eigen veiligheid
Na aanmelding gratis te downloaden.
NET-tiquette
Bibliotheek Zuidoost Fryslân
2016
​PO 5-8​Onderdeel van de leerlijn mediawijsheid. In deze les (van 90 minuten) maken leerlingen kennis met een aantal online etiquetteregels en leren ze inzien waarom deze regels opgesteld zijn. In de vervolgles (voor groep 7-8) leren ze ook inzien wat de consequenties kunnen zijn en waar ze terecht kunnen bij online ongewenst gedrag.
News2Learn
News2Learn BV
2016
​PO 4-8​Leerlijn begrijpend lezen, kijken en luisteren waarin lessen mediawijsheid zijn geïntegreerd. Leerlingen leren én begrijpend lezen én op verstandige wijze omgaan met moderne media. De volledig digitale methode baseert zich op christelijke waarden en normen. Voor groep 4 is News2Learn junior.
Online…Weet wat je doet!
Helpwanted.nl
2013
​VO 1-6​Digitaal lespakket (ook geschikt voor digibord) als hulpmiddel bij lessen over internet veiligheid. Vooral gericht op seksueel misbruik via internet. Het gratis te downloaden lesmateriaal bestaat uit drie lessen over grooming, sexting en sextortion.
Ontdekmedia​PO 1-8
VO
​Ontdekmedia is een (na registratie) gratis platform met een overzicht van lesmethoden, mediatools, werkvormen en combinaties die van toepassing zijn op alle reguliere vakken. Ontdekmedia helpt leerkrachten om bekende werkvormen in een lesmethode te vervangen door mediawerkvormen waarbij de inhoud en doel van de werkvorm hetzelfde is, maar de uitvoering van deze tijd. In de leermiddelenbank kan gericht gezocht worden naar tools.
• Geschikte mediatools
• Veelgebruikte werkvormen
• Opdrachten uit vakken en methoden
• Mediacompetenties om met leerlingen aan te werken.
Reclame masters
Nationale Academie voor Media en Maatschappij
2015
​PO 4-6​Lespakket over media en commercie. Doel is kinderen die vaardigheden aan te leren die zij nodig hebben om de media, de commerciële omgeving en de sociale media beter te kunnen begrijpen en interpreteren, waardoor zij in staat zijn zich te ontwikkelen tot kritische en bewuste kinderconsumenten. Het lesmateriaal bestaat uit een interactieve, kortlopende methode (gemiddeld 10 uur), een docentenhandleiding, een leerlingenmap met informatiebladen en opdrachten (inclusief thuisopdrachten) en films.
Slim online, safe & social
Young Crouwds BV
Ziggo
2015
PO 7-8​Digitale les over de mogelijkheden en risico's van internet en sociale media. O.a. zoeken op internet, veilig internet, privacy, sturen van e-card. Docentenhandleiding.
Slim, verstandig en handig met media
Digital Playground
2014
​PRO​Online project voor onderbouw praktijkonderwijs. Vier modules: veilig met media, cyberpesten, seksualiteit en media, echt/onecht. Per module twee theorielessen (elk 50 minuten) en twee praktijklessen (elk 100 minuten) waarin leerlingen aan de slag gaan met een praktische opdracht (fotostrip, filmpje etc.).
Social Media Certificaat
Social Media Wijs
2015
​PO 7-8
VO 1-2
​Vijf lessen van 45 minuten over veilig en slim gebruik van internet & sociale media voor leerlingen van 10-14 jaar. Ook de gevolgen van berichten op social media worden belicht.
Social Media Rijbewijs
Instruct en Social Media Wijs
2014
​VO 1-2​Tien klassikale lessen over mediawijsheid en digitale vaardigheden ondersteund met digitale leeromgeving. Lesduur: 50 minuten. Aan de hand van praktische online en offline opdrachten leren leerlingen digitale media verstandig in te zetten. Beschikbaar in variant voor vmbo en voor havo/vwo. Er is ook een mentorversie van vijf lessen. Om het materiaal actueel te houden wordt het twee keer per jaar geüpdatet.
(Un)real?! ,lesplan mediawijsheid voor het voortgezet onderwijs
Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid
2016
VO 1-2Project van zes lessen over beeldmanipulatie en de invloed die dat op leerlingen heeft. Leerlingen onderzoeken de betekenis van de beelden die ze dagelijks zien, schrijven hier een visie over en maken een (kunst)object. Zie: docenteninstructie.
The web we want
European Schoolnet
2013-2015

VO 1-2

Educatief handboek voor jongeren over  online rechten en plichten, vrijheid van meningsuiting, auteursrecht en privacy.
Het handboek voor opvoeders (teachers) bevat interactieve lesplannen en werkbladen.
Word Mediawijs (Ganzenbordspel)
ICT-idee
2015
PO 6-8Ganzenbordspel over mediawijsheid. Doel: leerlingen op een veilige manier leren omgaan met media. Aan de orde komen o.a.: phishing, omgaan met wachtwoorden en pincodes, sexting, pesten, wat wel/niet online zetten, grooming, tijdsduur achter beeldscherm.


 

 

 Zie ook

 

 

Samenhang en afstemming N&T-vakkenhttp://natuurentechniek.slo.nl/thema-overzicht/samenhang-en-afstemmingSamenhang en afstemming N&T-vakken46028aspx0x010100C568DB52D9D0A14D9B2FDCC96666E9F2007948130EC3DB064584E219954237AF390041811730C000416E82883467D78389120041811730C000430EB6EDE384DFD511070018B17C127B844F1F8A6B27784E8BA009007CE2F566022A804A9E2E571969005E5DMeer samenhang in het onderwijsaanbod kan de onderwijskwaliteit vergroten. Want samenhang maakt leerstof voor leerlingen betekenisvoller en begrijpelijker.
Leerlijnen digitale geletterdheidhttp://curriculumvandetoekomst.slo.nl/projecten/leerlijnen-digitale-geletterdheidLeerlijnen digitale geletterdheid37486aspx0x010100C568DB52D9D0A14D9B2FDCC96666E9F2007948130EC3DB064584E219954237AF390041811730C000416E82883467D78389120041811730C000430EB6EDE384DFD5110700FBE73CE0E9D417468EC6DD73E85D3DEADe nieuwe leerlijn digitale geletterdheid is nu beschikbaar. De leerlijn bestaat uit de onderdelen computational thinking, mediawijsheid, informatievaardigheden en ICT basisvaardigheden. Ze zijn op aanvraag beschikbaar via digitalegeletterdheid@slo.nl
Strakke Ravelijn-route naar beroepsgerichte profielenhttp://curriculumvandetoekomst.slo.nl/praktijk-in-beeld/ravelijnStrakke Ravelijn-route naar beroepsgerichte profielen24706aspx0x010100C568DB52D9D0A14D9B2FDCC96666E9F2007948130EC3DB064584E219954237AF390041811730C000416E82883467D78389120041811730C000430EB6EDE384DFD5110700FBE73CE0E9D417468EC6DD73E85D3DEADomeinleren en werken in leergebieden: voor ’t Ravelijn – een vmbo-school in Steenbergen – is het een goede voorbereiding op de beroepsgerichte profielen.
Digitale geletterdheidhttp://curriculumvandetoekomst.slo.nl/projecten/digitale-geletterdheidDigitale geletterdheid57462aspx0x010100C568DB52D9D0A14D9B2FDCC96666E9F2007948130EC3DB064584E219954237AF390041811730C000416E82883467D78389120041811730C000430EB6EDE384DFD5110700FBE73CE0E9D417468EC6DD73E85D3DEAIn het huidige curriculum is nog te weinig aandacht voor digitale geletterdheid. Als er al aandacht voor is, dan is deze versnipperd en weinig samenhangend. In het onderwijs van de toekomst krijgen digitale vaardigheden een prominentere plaats.
Leerlijn programmeren stoomt kinderen klaar voor de toekomsthttp://curriculumvandetoekomst.slo.nl/nieuws-overzicht/leerlijn-programmeren-stoomt-kinderen-klaar-voor-de-toekomstLeerlijn programmeren stoomt kinderen klaar voor de toekomst36839aspx0x010100C568DB52D9D0A14D9B2FDCC96666E9F2007948130EC3DB064584E219954237AF390041811730C000416E82883467D78389120041811730C000430EB6EDE384DFD5110700FBE73CE0E9D417468EC6DD73E85D3DEAProgrammeren is op steeds meer scholen in trek, maar hoe geef je daar op een goede manier invulling aan? Dat kan met de nieuwe leerlijn programmeren die vandaag wordt gepresenteerd door de PO-Raad in samenwerking met SLO en Kennisnet.

Contactpersoon